Mezalians – małżeństwo zawarte z osobą niższego stanu (np. szlachcica i chłopki). Małżeństwo takie uznawane było jako nierówne, niestosowne oraz nieodpowiednie. W czasach obecnych pojęcie mezaliansu używane jest w odniesieniu do małżeństwa osób o różnym wykształceniu lub statusie materialnym.

Motyw mezaliansu bardzo często wykorzystywany był w literaturze. Występuje w takich utworach jak Nad Niemnem Elizy Orzeszkowej, Trędowata Heleny Miniszkówny, Skąpiec Moliera czy też Wesele Stanisława Wyspiańskiego.

Ciekawostką jest, iż pojęcie mezaliansu w swoim pierwotnym znaczeniu, w niektórych zaściankach na Ukrainie, przetrwało po dziś dzień, pomimo funkcjonującego ponad 50 lat systemu komunistycznego.